Η παιδεία, η υγεία το κράτος πρόνοιας πουθενά αλλού στον κόσμο… (Χ. Αρβανιτόπουλος)

ΚΑΠΟΙΟΙ “ΟΝΕΙΡΕΥΟΝΤΑΙ” ΤΗΝ ΦΙΝΛΑΝΔΙΑ

Η παιδεία, η υγεία και το κράτος πρόνοιας πουθενά αλλού στον κόσμο δεν χρηματοδοτούνται τόσο γενναιόδωρα όσο σε αυτή τη χώρα. Οι πολίτες της δεν πληρώνουν τίποτα για την παιδεία, ούτε για την ανώτατη, η περίθαλψη κοστίζει πάμφθηνα και τα επιδόματα ανεργίας είναι ανθρώπινα και διαρκούν επ’ αόριστον. Ποια είναι αυτή η χώρα;
Η Φινλανδία… 

Τι μπορούμε να διδαχτούμε από αυτήν; Αυτό το ερώτημα απασχόλησε τον δημοσιογράφο της εφημερίδας «Ουάσιγκτον Ποστ» Ρόμπερτ Κέιζερ που επισκέφθηκε πρόσφατα τη χώρα του Σιμπέλιους. Τον εντυπωσίασε πόσο βαθιά είναι ριζωμένη στην παράδοση των Φινλανδών η ιδέα της ισότητας. Όλα τα πολιτικά κόμματα υποστηρίζουν το κράτος πρόνοιας και την υψηλή φορολογία που το καθιστά εφικτό. Η Φινλανδία είναι η μοναδική χώρα της Ευρώπης που δεν είχε ποτέ βασιλιά ούτε ντόπια αριστοκρατία. Δεν έχει ιδιωτικά σχολεία ή Πανεπιστήμια, ούτε κλειστές λέσχες που να απομονώνονται σε αυτές οι πλούσιοι από τους κοινούς θνητούς. Οι φινλανδικές αρχές γνωρίζουν πόσο ακριβώς είναι το εισόδημα κάθε πολίτη και κανονίζουν την πολιτική τους ανάλογα με αυτό. Πέρυσι επέβαλαν πρόστιμο 170.000 ευρώ στον κληρονόμο ενός βιομηχάνου επειδή οδηγούσε με διπλάσια από την επιτρεπτή ταχύτητα στο κέντρο του Ελσίνκι.
Στη δεκαετία του 1990, η Φινλανδία έγινε η «ατμομηχανή» της υψηλής τεχνολογίας χάρη στη Νοkia, τη μεγαλύτερη κατασκευάστρια εταιρεία κινητών τηλεφώνων στον κόσμο. Το φινλανδικό εκπαιδευτικό σύστημα αποπνέει ισότητα. Όλοι οι μαθητές παραμένουν μαζί εννέα χρόνια στο ίδιο σχολείο, ανεξάρτητα από τις ικανότητες καθενός. Μόνο στο Λύκειο γίνεται ο διαχωρισμός ανάμεσα σε εκείνους που θέλουν να ακολουθήσουν ακαδημαϊκή και εκείνους που θέλουν να ακολουθήσουν επαγγελματική κατεύθυνση. Σύμφωνα με τον Μανουέλ Καστέλς, κοινωνιολόγο που γράφει για τη Φινλανδία εδώ και δέκα χρόνια, το φινλανδικό μοντέλο οφείλει την επιτυχία του στο κράτος πρόνοιας το οποίο κάνει τους Φινλανδούς να νιώθουν ασφαλείς.
Η χώρα υπερέχει διεθνώς, όπως κι αν τη μετρήσει κανείς. Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός έχει κατατάξει την οικονομία της ως την πιο ανταγωνιστική του κόσμου. Βάσει του δείκτη των Πανεπιστημίων Γέιλ και Κολούμπια για τις χώρες που προστατεύουν περισσότερο το περιβάλλον τους, η Φινλανδία κατατάσσεται πρώτη. Σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, σε όλον τον κόσμο, μόνο η Σουηδία επενδύει στην τεχνολογία περισσότερα από τη Φινλανδία. Οι Φινλανδοί μαθητές είναι οι πρώτοι στον ανεπτυγμένο κόσμο (βάσει έρευνας που έγινε με δεκαπεντάχρονους). Σύμφωνα με την οργάνωση «Διεθνής Διαφάνεια», η Φινλανδία είναι η χώρα με τη λιγότερη διαφθορά. Οι Φινλανδοί διαβάζουν εφημερίδες και βιβλία περισσότερο από κάθε άλλο λαό. Στη Φινλανδία αναλογούν περισσότεροι μουσικοί, ανάλογα με τον πληθυσμό της, από οποιαδήποτε άλλη χώρα. Συμπέρασμα: μπροστά στο φινλανδικό, τα παραδείγματα που μας καλούν να μιμηθούμε, το αμερικανικό ή το αγγλοσαξονικό, μοιάζουν με ζούγκλα.

(Αρθρογραφία: Ρ. Βρανάς – Για την αντιγραφή: Χ. Αρβανιτόπουλος)